Naša istorija

Levo: Prva zgrada u Evropi namenski izgrađena 1923. za smeštaj emisione radio-stanice: Otpremna radio-stanica u Rakovici, Beograd. Desno: Jedan od predajnika.

1923. (novembar) sagrađena zgrada za radio-stanicu naspram železničke stanice u Rakovici. Jedan od tri predajnika služio je istovremeno i za radio-telegrafiju i za radio-difuziju. Istovremeno je adaptirana prostorija za radio-centar u ulici Kneza Mihaila br. 42 (zgrada Prve hrvatske štedionice koja i danas nosi taj natpis). Zgrada radio-stanice u Rakovici je prva zgrada u Evropi namenski izgrađena za jednu radio-stanicu.

1924. (februar) inženjeri Mihajlo Simić i Dobrivoje Petrović montirali u prostorijama zgrade u Knez Mihailovoj 42 potrebne uređaje za Radio-Beograd, nakon čega je počeo probni rad.

1924. (22. maj) prvo emitovanje (u Srbiji) radijskog programa na srednjim talasima, iz Rakovice – Beograd.

1924. (1. oktobar) zvaničan početak redovnog emitovanja programa Radio-Beograda, određen Rešenjem Vlade Kraljevine SHS. Predajnik u Rakovici, snage 2,5 kW; radio-centar u zgradi Prve hrvatske štedionice, ulica Kneza Mihaila br. 42, a radio-prijemni centar na zapadanom Vračaru („na brežuljku više novog beogradskog groblja“). Finansijer i vlasnik, londonska kompanija “Markoni”.

Emisiona antena Radio-Beograda: zgrada Srpske akademije nauka 1929.

1929. (24. mart, u 10.00) svečano počeo sa radom Radio-Beograd, i uključio se u skromnu mrežu jugoslovenskih radio-stanica: Radio-Zagreb (emituje program od 15. maja 1926), Radio-Ljubljana (od 28. oktobra 1926), Radio-Skoplje (od 27. januara 1941). U svetu: Radio-Beč počeo da emituje program 1924; Radio-Rim 1924; Radio-Tokio 1925; Radio-Moskva 1925. godine.
Radio-Beograd je emitovao program na talasnoj dužini 455 metara.

1938. (septembar) prvo emitovanje televizijskog programa u Jugoslaviji. Događaj upriličen na otvaranju Drugog Beogradskog jesenjeg sajma, kada je promovisana „Filipsova“ televizija.

1949. (29. novembar) pušten u rad srednjetalasni emisioni centar s predajnikom snage 150 KW, u Urovcima, kod Zvečke (Obrenovac). Gvozdena rešetkasta antena (antifeding stub) visoka 235 metara, i danas je najviša antena u Srbiji.

1952. (30. april) pušten u rad kratkotalasni centar u Stublinama (kod Obrenovca), sa dve kružne i četiri usmerene antene.

1954. emitovan program preko ultrakratkih talasa (UKT); predajnik instaliran na petom spratu Radio-Beograda, u Hilandarskoj, a antena na krovu zgrade.

TV predajnik Radio-televizije Beograd na hotelu “Avala”, 1958.

1955. (20. oktobar) Radio-Beograd počeo redovno emitovanje programa na ultrakratkim talasima (UKT), preko predajnika na poslednjem spratu zgrade lista “Borbe” (Beograd), gde su se nalazili uređaji za radio-relejne veze sa Radio-Zagrebom. Predajnik je preseljen sa petog sprata zgrade Radio-Beograda.

1955. pušten u rad predajnik na Crvenom čotu.

1956. (jul) na Tehničkoj velikoj školi u Beogradu (kasnije Elektrotehnički fakultet), povodom stogodišnjice rođenja Nikole Tesle, demonstrirano emitovanje televizijskog programa, u okviru izložbe radio-amatera Jugoslavije.

1958. (14. avgust) pušten u probni rad TV predajnik na Avali („Simens“ 1 kW, 6. kanal VHF).

1958. (februar) Radio-Beograd prerastao u Radio-televiziju Beograd.

1958. (23. avgust) emitovan prvi televizijski program — prvi televizijski dnevnik Radio-televizije Beograd, iz studija na Beogradskom sajmu, sa predajnika na Avali. Od 28. novembra 1958. počelo kontinuirano emitovanje programa, kao i emitovanje zajedničkog programa sva tri studija: Ljubljane, Zagreba i Beograda.

1960. počelo emitovanje Drugog programa Radio-Beograda, preko predajnika iz Makiša.

Prvi evrovizijski prenos na teritoriji bivše Jugoslavije, u ogranizaciji Emisione tehnike i veza Radio-televizije Beograd: ekipa tokom priprema za prenos pomračenja Sunca

1961. (15. februar) prenosom sa Jastrepca Televizija Beograd uspešno predstavila Evropi pomračenje Sunca.

1965. pušten u rad predajnik u Krnjači, snage 6 kW, za potrebe Drugog programa Radio-Beograda.

1965. kompletiran programski sistem Radio-Beograda sa tri programa: Prvim, Drugim i Trećim.

1969. pokrenut četvrti program Radio-Beograda – “Beograd 202”.

1971. (31. decembar) počelo redovno emitovanje TV programa u boji (Televizija Beograd, Drugi program).

1991. počelo emitovanje satelitskog televizijskog programa Radio-televizije Srbije (šest sati dnevno, za područje Evrope i Severne Amerike).

VHF TV predajnik “Simens” (5kW), instaliran na Tupižnici 1964. : danas eksponat Muzeja javnog servisa Srbije

1992. (1. januar) formirana Radio-televizija Srbije, u čijem sastavu su RTV Beograd, RTV Novi Sad i RTV Priština.

2002. (jul) prva demonstracija rada DVB-T predajnika, u zgradi Radio-televizije Srbije, u Košutnjaku.

2005. (6. april) prvo emitovanje digitalnog TV programa RTS-a u Srbiji.

2009. (8. septembar) prvo emitovanje televizijskog programa u visokoj rezolucije (HD) — Radio-televizije Srbije.

2010. Emisiona tehnika i veze izdvaja se, kao sektor, iz RTS-a i odlukom Vlade Srbije postaje Javno preduzeće Emisione tehnike i veze.

2012. (21. mart) puštena u rad pilot-mreža digitalne televizije, druge generacije (DVB-T2), – tzv. Inicijalna mreža, koju čine 13 predajnika i dva repetitora.

Prvi emitovani prenos u HD tehnici: stadion Crvene Zvezde u Beogradu

2013. (14. novembar) puštena u rad proširena inicijalna mreža sa velikim snagama i na većem broju lokacija (73) sa procentom pokrivanja stanovništva većim od 93%. Praktični početak SIMULCAST-a.

2015. (7. jun) sva emisiona oprema za digitalno emitovanje instalirana, analogni servisi ugašeni, digitalni servis za dva multipleksa u potpunosti aktivan.

IZVORI:

  • Dr Ivko Pustišek: Radio-Beograd 1924. (Prva radio-stanica u Jugoslavija), Radio-Beograd, Beograd, 1990.
  • Kratak pregled istorije radiodifuzije Jugoslavije, Jugoslovenska radiotelevizija, Izdavač: Jugoslovenski institu za novinarstvo, Beograd, Trg Republike, Beograd, 1976. Pisac predgovora: dr Ivko Pustišek, generalni sekretar JRT
  • Živomir Simović: Vreme radija, (Hronika Radio Beograda: 1924 -1929 – 1945 – 1989), Radio Beograd, 1989.
  • Ovde Radio-Beograd, Zbornik povodom pedesetogodišnjice, Izdavač: Radio-Beograd, 1979.
  • Dragoljub Poposki: Istorija komunikacija i telekomunikacija (katalog izložbe o istoriji komunikacija), JP PTT saobraćaja „Srbija“, Beograd, 2007, Tehnika RTB u 1973-1974. Godini, Radio-televizija Beograd (Tehnički sektor), Beograd, 1974.
  • Rodoljub Žižić: Kroz ekran svet, Televizija Beograd, 1986.